Mã hóa tài sản thực mở ra kênh huy động vốn mới cho doanh nghiệp trong kỷ nguyên số

Trong bối cảnh chuyển đổi số đang trở thành động lực phát triển của nền kinh tế, các mô hình huy động vốn dựa trên công nghệ số, đặc biệt là Mã hóa tài sản thực (Real World Asset Tokenization - RWA), được kỳ vọng sẽ mở ra hướng tiếp cận mới cho doanh nghiệp trong việc khai thác giá trị tài sản, nâng cao năng lực cạnh tranh và mở rộng cơ hội tiếp cận nguồn vốn.

Theo các chuyên gia, trong nhiều năm qua, khó khăn trong tiếp cận nguồn vốn, đặc biệt là vốn trung và dài hạn, vẫn là một trong những rào cản lớn đối với doanh nghiệp Việt Nam, nhất là khối doanh nghiệp nhỏ và vừa. Trong khi các phương thức huy động vốn truyền thống phụ thuộc nhiều vào tài sản bảo đảm và quy trình thẩm định kéo dài, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI), blockchain, dữ liệu lớn (Big Data) và tài sản số đang mở ra những mô hình tài chính mới.

RWA được hiểu là quá trình số hóa các tài sản hữu hình hoặc quyền tài sản như bất động sản, máy móc, hàng hóa, quyền khai thác, dòng tiền tương lai hay quyền sở hữu trí tuệ thành các token được quản lý trên nền tảng blockchain. Nhờ đó, doanh nghiệp có thể gia tăng tính thanh khoản của tài sản, nâng cao tính minh bạch và tiếp cận nhiều nguồn vốn hơn thay vì chỉ phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng.

Ban Tổ chức cho biết, hội thảo không chỉ giới thiệu xu hướng công nghệ mới mà còn hướng tới xây dựng diễn đàn trao đổi giữa các nhà hoạch định chính sách, chuyên gia pháp lý, doanh nghiệp và nhà đầu tư về khả năng ứng dụng RWA tại Việt Nam. Chương trình tập trung vào 04 nhóm nội dung gồm: hoàn thiện hành lang pháp lý đối với RWA; chiến lược đầu tư trong lĩnh vực tài sản số; ứng dụng RWA và STO trong vốn hóa doanh nghiệp; đồng thời giới thiệu nền tảng công nghệ RevoAIx phục vụ quản trị doanh nghiệp và số hóa tài sản thực. 

Phiên thảo luận mở cũng tạo điều kiện để doanh nghiệp trao đổi trực tiếp với các chuyên gia về những khó khăn trong tiếp cận vốn, nhu cầu ứng dụng AI, blockchain và các mô hình tài chính mới nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh.

Phát biểu tại hội thảo, ông Trần Đình Tú - Giám đốc Chiến lược và Đào tạo của Revo AI cho biết, trong nhiều thập kỷ, thị trường tài chính truyền thống vận hành dựa trên mô hình sổ cái tập trung, nơi các ngân hàng và tổ chức tài chính kiểm soát dòng tiền và dữ liệu. Sự ra đời của blockchain đã tạo nền tảng cho tài sản số, song giai đoạn bùng nổ tiền mã hóa từ năm 2017 - 2021 cũng bộc lộ nhiều hạn chế khi phần lớn token không được bảo chứng bằng tài sản thực hay hành lang pháp lý.

Theo ông Trần Đình Tú, RWA là bước phát triển tất yếu của thị trường tài chính số khi mỗi token phát hành đại diện cho một phần quyền sở hữu hợp pháp đối với các tài sản thực như bất động sản, trái phiếu, cổ phiếu, vàng, nông sản hoặc quyền sở hữu trí tuệ. Điều này giúp chia nhỏ tài sản, tạo điều kiện để các nhà đầu tư nhỏ tham gia vào những thị trường vốn lớn, đồng thời nâng cao tính minh bạch và giảm đáng kể chi phí giao dịch.

Dẫn chứng xu hướng quốc tế, ông cho biết thị trường trái phiếu Kho bạc Mỹ được mã hóa đã đạt quy mô vốn hóa hơn 30 tỷ USD vào đầu năm 2026 với tốc độ tăng trưởng trên 420% trong thời gian ngắn. Sự tham gia của các tổ chức tài chính lớn như BlackRock và Circle cho thấy tiềm năng của việc đưa tài sản truyền thống lên nền tảng blockchain.

Ở góc độ chính sách, TS. Trần Quý - Viện trưởng Viện Phát triển Kinh tế số Việt Nam nhận định, việc số hóa tài sản đã tồn tại dưới nhiều hình thức tại Việt Nam trong khoảng hai thập kỷ qua nhưng chủ yếu vận hành trong “vùng xám” do thiếu cơ sở pháp lý. Ông cho rằng, Luật Công nghiệp công nghệ số năm 2025 cùng các văn bản hướng dẫn đã góp phần định danh tài sản số và minh bạch hóa cơ chế hoạt động, tạo nền tảng pháp lý quan trọng cho sự phát triển của thị trường. 

TS. Trần Quý kiến nghị Chính phủ sớm triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) dành riêng cho hoạt động phát hành và giao dịch tài sản mã hóa, đồng thời ghi nhận tài sản số và dữ liệu số là tài sản hợp pháp trong Bộ luật Dân sự sửa đổi. “Sự rõ ràng về mặt pháp lý không chỉ bảo vệ quyền lợi chính đáng của nhà đầu tư mà còn tạo ra một bộ lọc tự nhiên, loại bỏ các dự án lừa đảo, thanh lọc thị trường hướng tới sự phát triển lành mạnh và bền vững”, TS. Trần Quý nhấn mạnh.

Ở góc độ an toàn thông tin, ông Võ Đỗ Thắng - Giám đốc Trung tâm Đào tạo An ninh mạng Athena cảnh báo những rủi ro khi tham gia thị trường tài sản số trong bối cảnh cơ chế quản lý chưa hoàn thiện. Theo ông, giải pháp cốt lõi là xây dựng các nền tảng giao dịch nội địa đáp ứng tiêu chuẩn quốc tế về an toàn, an ninh mạng và được kiểm toán kỹ thuật nghiêm ngặt. Các doanh nghiệp phát hành token cần đầu tư hạ tầng bảo mật nhiều lớp, sử dụng hợp đồng thông minh (smart contract) có tính bất biến, đồng thời nâng cao nhận thức của cộng đồng để phân biệt rõ giữa tài sản mã hóa được bảo chứng bằng tài sản thực với các loại tiền mã hóa mang tính đầu cơ.

Các chuyên gia thống nhất rằng sự kết hợp giữa hành lang pháp lý minh bạch, nền tảng công nghệ an toàn và chiến lược triển khai phù hợp sẽ giúp RWA trở thành công cụ huy động vốn hiệu quả, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam trong nền kinh tế số.

Trong khuôn khổ hội thảo, Công ty Cổ phần Quỹ Đầu tư Đại chúng Revo AI đã ký kết thỏa thuận hợp tác toàn diện với Công ty Cổ phần Thương mại Đầu tư Dầu khí Nam Sông Hậu (NSH Petro). Theo thỏa thuận, Revo AI sẽ tham gia với vai trò nhà đầu tư và hỗ trợ tái cấu trúc nguồn vốn phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh của NSH Petro.

NSH Petro hiện hoạt động trong lĩnh vực chế biến, kho vận, vận tải và phân phối xăng dầu, sở hữu hệ thống nhà máy, kho cảng cùng mạng lưới hơn 112 cửa hàng xăng dầu, 41 đại lý trực tiếp và trên 300 đại lý, thương nhân nhượng quyền tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Việc hợp tác với Revo AI được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực đổi mới mô hình quản trị, đa dạng hóa nguồn vốn và thúc đẩy quá trình chuyển đổi số của doanh nghiệp.

Ban Tổ chức cho biết, kết quả hội thảo sẽ được tổng hợp thành kỷ yếu khoa học và báo cáo kiến nghị gửi các cơ quan quản lý nhà nước, đồng thời đề xuất triển khai các mô hình thí điểm về RWA trong thực tiễn. Nếu được hoàn thiện về hành lang pháp lý và triển khai phù hợp với điều kiện trong nước, mã hóa tài sản thực sẽ không chỉ là một xu hướng công nghệ mà còn trở thành công cụ kết nối hiệu quả giữa tài sản thực và thị trường vốn hiện đại, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng tài sản, mở rộng khả năng huy động vốn và thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam.