Phát biểu tại hội thảo, Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng cho rằng, thanh toán xuyên biên giới qua mã QR không chỉ là câu chuyện công nghệ mà cần được nhìn nhận như một phần của hạ tầng kinh tế số, hỗ trợ trực tiếp cho giao thương, du lịch và tiêu dùng.
“Một khách du lịch quốc tế đến Việt Nam có thể sử dụng ứng dụng thanh toán quen thuộc của mình để chi trả tại khách sạn, nhà hàng, cửa hàng hay một hộ kinh doanh; một người Việt Nam khi ra nước ngoài có thể thanh toán thuận tiện bằng ứng dụng ngân hàng, ví điện tử của mình. Đằng sau những trải nghiệm rất đơn giản đó là sự kết nối giữa các hạ tầng thanh toán, các ngân hàng, tổ chức chuyển mạch và các chủ thể của hai nền kinh tế”, ông Phạm Tiến Dũng nói.
Theo Phó Thống đốc, kết nối hạ tầng chỉ là điểm khởi đầu, còn mục tiêu cần hướng tới là kết nối kinh tế. Khi các phương thức thanh toán trở nên thuận tiện, chi phí hợp lý và có độ an toàn cao, dòng khách du lịch, hàng hóa, dịch vụ và tiền tệ có thêm điều kiện lưu chuyển thuận lợi giữa các thị trường.
Nền tảng cho sự phát triển của thanh toán xuyên biên giới là tốc độ phổ cập nhanh của thanh toán số trong nước. Theo NHNN, trong 8 tháng năm 2026, thanh toán không dùng tiền mặt tăng 34,56% về số lượng và 13,26% về giá trị so với cùng kỳ năm 2025. Giao dịch qua Internet tăng 46,57% về số lượng và 21,77% về giá trị, trong khi giao dịch qua điện thoại di động tăng lần lượt 35,33% và 2,39%.
Riêng thanh toán bằng mã QR đạt 311 triệu giao dịch, với giá trị 274.200 tỷ đồng, tăng 6,66% về số lượng và 25,85% về giá trị. Đến hết năm 2025, gần 89% người dân Việt Nam từ 15 tuổi trở lên đã có tài khoản giao dịch tại ngân hàng hoặc tổ chức được phép khác. Trong giai đoạn 2021 - 2025, số lượng và giá trị giao dịch thanh toán không dùng tiền mặt bình quân hằng năm tăng lần lượt 58,86% và 24,36%.
Trên nền tảng đó, VietQRGlobal đang được mở rộng sang các thị trường quốc tế. NAPAS đã triển khai kết nối thanh toán bán lẻ song phương qua mã QR giữa Việt Nam với Thái Lan, Lào, Campuchia, Trung Quốc, Singapore và Hàn Quốc, đồng thời tiếp tục mở rộng hợp tác với các thị trường khác. NAPAS cũng đã công bố kế hoạch mở rộng kết nối tới một số quốc gia như Nhật Bản, Ấn Độ và Malaysia.
Các kết nối mới tiếp tục được bổ sung trong năm 2026. Tháng 7, NAPAS phối hợp với đối tác Singapore ra mắt dịch vụ thanh toán QR xuyên biên giới hai chiều giữa Việt Nam và Singapore. Tháng 8, NAPAS, BIDV và Weixin Pay công bố mở rộng dịch vụ thanh toán QR giữa Việt Nam và Trung Quốc, giúp du khách Trung Quốc sử dụng Weixin Pay quét mã VietQRGlobal tại các điểm chấp nhận thanh toán ở Việt Nam.
Theo số liệu NAPAS được công bố tại hội thảo, trong 8 tháng năm 2026, giao dịch của du khách Thái Lan, Lào và Campuchia tại Việt Nam tăng khoảng 8 lần về số lượng và 6 lần về giá trị so với cùng kỳ năm 2025. Ở chiều ngược lại, giao dịch của người Việt Nam tại ba thị trường này tăng 5 lần về số lượng và 4 lần về giá trị.
Tại thị trường Trung Quốc, sau khi lần lượt kết nối với UPI vào tháng 12/2025, Alipay vào tháng 4/2026 và Weixin Pay vào tháng 8/2026, giao dịch của du khách Trung Quốc sử dụng ứng dụng thanh toán của nước này để quét mã VietQRGlobal tại Việt Nam đến tháng 8/2026 tăng 3 lần về số lượng và 4 lần về giá trị so với tháng 4/2026.
Thanh toán QR xuyên biên giới cho phép khách quốc tế sử dụng ứng dụng thanh toán quen thuộc tại nước mình để giao dịch tại Việt Nam, qua đó giảm nhu cầu đổi ngoại tệ hoặc sử dụng thẻ vật lý. Việc xử lý giao dịch giữa các đồng bản tệ thông qua hạ tầng quyết toán của các bên cũng có thể góp phần giảm chi phí chuyển đổi ngoại tệ và tạo thuận lợi hơn về tỷ giá cho người dùng.
Đối với nhà hàng, khách sạn, cửa hàng bán lẻ và hộ kinh doanh, VietQRGlobal mở thêm kênh tiếp nhận thanh toán từ khách quốc tế mà không nhất thiết phải đầu tư hệ thống chấp nhận thẻ riêng. Theo thông tin tại hội thảo, chi phí chấp nhận thanh toán qua VietQRGlobal dự kiến khoảng 1,5% giá trị giao dịch, thấp hơn mức 2,4 - 3% đối với thẻ quốc tế phát hành ngoài Việt Nam.
Ông Nguyễn Đăng Hùng - Phó Tổng Giám đốc NAPAS cho biết, việc mở rộng thanh toán QR xuyên biên giới đang được triển khai song song với việc mở rộng mạng lưới điểm chấp nhận thanh toán. NAPAS cũng tiếp tục phối hợp với các ngân hàng và đối tác để đưa VietQRGlobal đến nhiều điểm bán lẻ, nhà hàng, khách sạn và cơ sở dịch vụ phục vụ khách quốc tế.
Những bước phát triển này phù hợp với định hướng mở rộng hệ sinh thái VietQRGlobal mà NAPAS đang triển khai. Trước đó, NAPAS đã mở rộng hợp tác với các ngân hàng, doanh nghiệp công nghệ và đối tác bán lẻ nhằm tăng độ phủ của mạng lưới chấp nhận thanh toán.
Theo Phó Thống đốc NHNN Phạm Tiến Dũng, giai đoạn tới cần chuyển trọng tâm từ “kết nối được” sang “sử dụng được và sử dụng hiệu quả”. Việc mở rộng thị trường không nên chỉ được đánh giá bằng số lượng quốc gia đã kết nối mà cần nhìn vào mức độ sử dụng thực tế, độ phủ của các đơn vị chấp nhận thanh toán, chất lượng dịch vụ, chi phí và giá trị mang lại cho người dân, doanh nghiệp.
“Phát triển thanh toán bán lẻ xuyên biên giới qua mã QR cần được nhìn nhận rộng hơn: từ kết nối hạ tầng thanh toán đến kết nối người dân, doanh nghiệp; từ kết nối hệ thống đến hỗ trợ dòng chảy của du lịch, bán lẻ, thương mại và dịch vụ. Nói cách khác, kết nối hạ tầng là điểm khởi đầu, còn kết nối kinh tế mới là mục tiêu cần hướng tới”, Phó Thống đốc nhấn mạnh.
Ông Phạm Tiến Dũng cho rằng, việc mở rộng kết nối cần xuất phát từ nhu cầu kinh tế thực, gắn với dòng chảy du lịch, thương mại, đầu tư và nhu cầu thanh toán giữa Việt Nam với từng quốc gia, vùng lãnh thổ. Cùng với đó là yêu cầu nâng cao khả năng tương tác, chuẩn hóa và phối hợp giữa các hệ thống để người dùng có trải nghiệm đơn giản, trong khi cơ chế vận hành phía sau phải an toàn, minh bạch và hiệu quả.
An toàn và niềm tin cũng được đặt ở vị trí xuyên suốt. Khi thanh toán vượt qua biên giới, nhiều hệ thống, tổ chức và khuôn khổ pháp lý cùng tham gia, yêu cầu bảo vệ dữ liệu, phòng chống gian lận, kiểm soát rủi ro và bảo vệ quyền lợi khách hàng càng trở nên quan trọng.
NHNN đã triển khai Hệ thống thông tin hỗ trợ quản lý, giám sát và phòng ngừa rủi ro cho khách hàng (SIMO), qua đó hỗ trợ cảnh báo và phòng ngừa gian lận, lừa đảo trong thanh toán số. Theo thông tin tại hội thảo, đến ngày 26/8/2026, hệ thống đã cảnh báo hơn 5,1 triệu lượt khách hàng; gần 1,7 triệu lượt đã tạm dừng hoặc hủy giao dịch sau cảnh báo, với tổng giá trị hơn 5.700 tỷ đồng.
“Thanh toán xuyên biên giới không chỉ là nhiệm vụ riêng của ngành Ngân hàng. Để kết nối thanh toán thực sự trở thành kết nối kinh tế, cần có sự tham gia của cả một hệ sinh thái rộng lớn”, Phó Thống đốc Phạm Tiến Dũng nhấn mạnh.
Trong bối cảnh thanh toán số ngày càng phổ biến, VietQRGlobal đang được mở rộng từ một phương thức thanh toán thành một phần của hạ tầng kết nối kinh tế. Việc tiếp tục mở rộng mạng lưới, nâng cao khả năng liên thông, giảm chi phí và bảo đảm an toàn sẽ quyết định mức độ khai thác hiệu quả kênh thanh toán này, qua đó hỗ trợ dòng khách quốc tế và thúc đẩy hoạt động bán lẻ, du lịch, thương mại, dịch vụ tại Việt Nam.
