HFIC muốn chuyển nhượng toàn bộ cổ phần tại Eximbank giữa biến động thượng tầng

Công ty Đầu tư Tài chính Nhà nước TP.HCM (HFIC) vừa công bố phương án chuyển nhượng toàn bộ cổ phần đang sở hữu tại Ngân hàng TMCP Xuất nhập khẩu Việt Nam (Eximbank, mã chứng khoán: EIB).

Theo phương án được Hội đồng thành viên HFIC thông qua ngày 13/10/2026, doanh nghiệp này dự kiến chuyển nhượng 8.486.941 cổ phiếu EIB, tương ứng 0,45% vốn điều lệ Eximbank. Đây cũng là toàn bộ số cổ phần mà HFIC đang nắm giữ tại ngân hàng.

Mức giá khởi điểm được xác định là 17.393 đồng/cổ phiếu. Với khối lượng chuyển nhượng gần 8,49 triệu đơn vị, giá trị thương vụ dự kiến đạt khoảng 147,6 tỷ đồng.

Việc chuyển nhượng dự kiến được thực hiện thông qua phương thức đấu giá trên hệ thống giao dịch chứng khoán của Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE). Thời gian dự kiến triển khai trong quý IV/2026 và quý I/2027.

Đáng chú ý, mức giá khởi điểm 17.393 đồng/cổ phiếu cao hơn đáng kể so với giá trị ghi sổ khoản đầu tư của HFIC tại Eximbank. Theo tài liệu công bố, giá trị ghi sổ của khoản đầu tư này là khoảng 87,52 tỷ đồng, tương ứng 10.312 đồng/cổ phiếu.

Như vậy, nếu thương vụ được thực hiện thành công theo mức giá khởi điểm, HFIC có thể thu về số tiền cao hơn khoảng 60 tỷ đồng so với giá trị ghi sổ khoản đầu tư.

Từ khoản đầu tư kéo dài gần 20 năm đến kế hoạch thoái toàn bộ vốn

Theo hồ sơ công bố, HFIC bắt đầu đầu tư vào Eximbank từ năm 2006. Khoản đầu tư ban đầu có giá trị khoảng 84,87 tỷ đồng, tương ứng mức giá vốn bình quân 10.000 đồng/cổ phiếu.

Sau gần hai thập kỷ, HFIC hiện sở hữu 8.486.941 cổ phiếu, tương đương 0,45% vốn điều lệ ngân hàng.

Lý giải về phương án chuyển nhượng, HFIC cho biết việc thoái vốn được thực hiện theo định hướng cơ cấu lại danh mục đầu tư vốn tại các doanh nghiệp khác, phù hợp với kế hoạch cơ cấu các khoản đầu tư của đơn vị trong giai đoạn 2026-2030.

Theo đánh giá của HFIC, việc tiếp tục duy trì khoản đầu tư tại Eximbank không còn phù hợp với định hướng và kế hoạch đầu tư vốn của doanh nghiệp trong giai đoạn tới.

Đáng chú ý, HFIC cũng nhận định việc Eximbank thường xuyên có sự biến động về nhân sự quản trị và điều hành trong thời gian qua có thể ảnh hưởng đến khả năng quản lý hiệu quả vốn đầu tư. Đây là một trong những yếu tố được đề cập trong phần đánh giá khoản đầu tư của HFIC.

Hiệu quả kinh doanh Eximbank suy giảm, khả năng sinh lời còn nhiều áp lực

Kế hoạch thoái vốn của HFIC diễn ra trong bối cảnh kết quả kinh doanh của Eximbank ghi nhận nhiều biến động trong những năm gần đây.

Theo số liệu trong tài liệu công bố, năm 2024, Eximbank đạt lợi nhuận trước thuế 4.188 tỷ đồng. Tuy nhiên, sang năm 2025, chỉ tiêu này giảm còn khoảng 1.512 tỷ đồng, tương ứng mức giảm gần 64%.

Lợi nhuận sau thuế cũng giảm từ 3.327 tỷ đồng năm 2024 xuống còn khoảng 1.137 tỷ đồng trong năm 2025, tương đương mức giảm gần 66%.

Sự suy giảm lợi nhuận kéo theo các chỉ số hiệu quả hoạt động đi xuống. Tỷ suất sinh lời trên vốn chủ sở hữu (ROE) giảm từ 13,99% năm 2024 xuống còn 4,45% năm 2025. Trong khi đó, tỷ suất sinh lời trên tổng tài sản (ROA) giảm từ 1,51% xuống 0,44%.

Chất lượng tài sản cũng là vấn đề cần theo dõi khi tỷ lệ nợ xấu của Eximbank tăng từ 2,53% cuối năm 2024 lên 2,86% cuối năm 2025.

Đến ngày 30/6/2026, tổng tài sản của ngân hàng đạt khoảng 266.068 tỷ đồng; dư nợ cho vay khách hàng đạt 186.193 tỷ đồng và tiền gửi khách hàng đạt 170.609 tỷ đồng. Vốn chủ sở hữu ở mức 26.488 tỷ đồng.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, Eximbank ghi nhận lợi nhuận trước thuế 678 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế khoảng 520 tỷ đồng. Kết quả này cho thấy ngân hàng vẫn đang trong quá trình cải thiện hiệu quả kinh doanh sau một năm 2025 suy giảm mạnh.

Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026, Eximbank đặt mục tiêu lợi nhuận trước thuế 1.515 tỷ đồng, tăng nhẹ so với kết quả thực hiện năm 2025. Ngân hàng đồng thời đặt mục tiêu tổng tài sản đạt 310.000 tỷ đồng, tăng 13,4%; huy động vốn đạt 232.598 tỷ đồng và dư nợ tín dụng đạt 228.430 tỷ đồng.

Để thực hiện các mục tiêu này, Eximbank định hướng cải thiện biên lãi ròng, kiểm soát chi phí vốn, nâng cao hiệu quả hoạt động, tăng cường quản trị rủi ro và xử lý nợ xấu. Ngân hàng cũng đặt trọng tâm vào chuyển đổi số và mở rộng các sản phẩm dịch vụ có khả năng tạo thêm nguồn thu ngoài lãi.

Việc HFIC lên kế hoạch chuyển nhượng toàn bộ cổ phần tại Eximbank đánh dấu bước tiếp theo trong quá trình cơ cấu lại danh mục đầu tư của doanh nghiệp có vốn Nhà nước, đồng thời khép lại khoản đầu tư được duy trì từ năm 2006 nếu thương vụ hoàn tất. Trong bối cảnh bộ máy quản trị có nhiều biến động, hiệu quả kinh doanh và các chỉ số sinh lời chưa phục hồi như kỳ vọng, Eximbank sẽ phải đối mặt với bài toán ổn định hoạt động, nâng cao chất lượng tài sản và củng cố niềm tin của cổ đông, nhà đầu tư trên thị trường.