05 điều rút ra từ Hội nghị Trung ương 6 lặng lẽ của Trung Quốc

TS Phạm Sỹ Thành (Giám đốc Chương trình Nghiên cứu Chiến lược Mekong - Trung Quốc, VNUA )

13/11/2021 15:52

Hội nghị Trung ương 6 khóa 19 của Đảng Cộng sản Trung Quốc đã thông qua Nghị quyết lịch sử thứ 3. Trong đó, việc xác lập “vị trí hạt nhân” của Tổng bí thư Tập Cận Bình và “vị trí chỉ đạo” của tư tưởng ông đưa ra được nước này đánh giá là “mang ý nghĩa quyết định” đối với “sự phục hưng của dân tộc Trung Hoa”.

photo-1-1636362089858912554004-1636790733.jpeg 

1. Nghị quyết lịch sử thứ 3 là xác lập vai trò hoàn thành sứ mệnh lịch sử của Đảng hơn là vai trò cá nhân của ông Tập Cận Bình

Khi đọc lần lượt các danh từ dài của Trung Quốc “Tư tưởng Mao Trạch Đông, lý luận Đặng Tiểu Bình, thuyết ba đại diện, quan điểm phát triển khoa học, tư tưởng Tập Cận Bình về chủ nghĩa xã hội trong thời đại mới”, hiển nhiên có thể thấy mặc dù đó là 5 dấu ấn của 5 thế hệ lãnh đạo nhưng chỉ có 3 người được nêu tên.

Hàng loạt diễn biến chính trị từ sau Đại hội 19 và nhất là sửa đổi Hiến pháp để kéo dài mãi mãi chức vụ chủ tịch nước cho thấy vị trí “lịch sử” của ông Tập về cơ bản không cần đợi thêm một Đại hội Đảng nữa.

Điều này khác với tình hình của Mao Trạch Đông năm 1945 ở Diên An khi phải chính thức tách khỏi các đối thủ, xác lập Tư tưởng Mao làm hệ tư tưởng chỉ đạo chính và củng cố vai trò lãnh đạo tối cao của ông trong đảng.

Lần thứ hai, năm 1981 do Đặng Tiểu Bình thông qua, đánh dấu sự kết thúc của thời đại Mao. Nó chỉ trích những sai lầm trong Đại cách mạng Văn hóa để củng cố quyền lực của ông và đặt nền tảng cho các chính sách thực dụng bao gồm cả chính sách “Cải cách và mở cửa”.

Nếu nghị quyết thứ nhất xác lập vai trò lãnh đạo của ĐCS Trung Quốc đối với đất nước ấy (trong tương quan với Quốc dân đảng) thì nghị quyết thứ hai nhằm khôi phục uy tín và giữ tính chính danh cho Đảng - điều đã bị tổn hại qua Đại cách mạng văn hoá, Đại nhảy vọt v.v.

Vậy nghị quyết thứ ba xác lập điều gì? Thông cáo ngắn gọn sau HNTW6 cho thấy nó xác lập rằng ĐCS sẽ hoàn thành sứ mệnh chấn hưng Trung Hoa. Nói cách khác là thực hiện giấc mộng Trung Hoa đưa quốc gia này trở lại vị trí trung tâm của quốc tế.

Mao Trạch Đông giành tính chính danh, Đặng Tiểu Bình bảo vệ tính chính danh còn Tập Cận Bình là phát huy tính chính danh ấy. Đó là một lộ trình của 3 nghị quyết lịch sử.

255163049-4739260079465347-8106749266484914474-n-1636790756.jpgHình ảnh các nội dung chính liên quan đến 7 HNTW khoá 19 của Trung Quốc.

 

Cụ thể, ngoài “10 kiên trì” thì HNTW6 đã kể lại 5 ý nghĩa lịch sử trong 100 năm qua của ĐCSTQ. Lần lượt bao gồm:

(i) Đã thay đổi vận mệnh tương lai của người Trung Quốc.

(ii) Người Trung Quốc thoát khỏi số phận: bị bắt nạt, bị áp bức, bị nô dịch.

(iii) Trở thành chủ nhân của đất nước, xã hội và số phận của chính mình.

(iv) Mơ ước về cuộc sống tươi đẹp dần được thực hiện.

(v) Đã mở ra con đường đúng đắn trong sự phục hưng vĩ đại của dân tộc Trung Hoa. Tạo ra cùng lúc hai kỳ tích về tăng trưởng kinh tế và ổn định xã hội lâu dài.

2. Với ý nghĩa như vậy, nghị quyết lần này mang tính hướng ngoại nhiều hơn là hướng nội. Nói cách khác nó nhắm đến người nghe là công chúng quốc tế nhiều hơn.

3. Nghị quyết này hướng đến tương lai chứ không nhìn vào quá khứ.

Được thiết lập để đề cập đến “những thành tựu quan trọng và kinh nghiệm lịch sử trong 100 năm nỗ lực của Đảng”, bản dự thảo của tài liệu đã được gửi đến các đại biểu và phản hồi của họ sẽ được đưa vào sửa đổi cuối cùng. Một từ đã có mặt trong cả hai văn kiện gần đây nhất là từ “câu hỏi”, cho thấy rằng sự tập trung của ông Tập là vào thành công của Đảng, và ít hơn về những thất bại và sai lầm của quá khứ.

4. Phương hướng phát triển tiếp theo của Trung Quốc. Tại cuộc họp giao ban hôm thứ Sáu tuần trước, các quan chức Trung Quốc đã gọi nền dân chủ phương Tây là “trò chơi của người giàu”, trong khi đối chiếu nó với lời kêu gọi của ông Tập về “sự thịnh vượng chung”. Họ nói rằng Trung Quốc cần “vừa phát triển miếng bánh vừa phân chia tốt hơn”.

Các quan chức cho biết Ủy ban Trung ương ĐCSTQ đã cam kết:

- Theo mô hình phát triển mới dựa trên đổi mới và tăng trưởng xanh.

- Phát triển cả khu vực công và khu vực tư nhân.

- Chống lại các công ty độc quyền và sự bành trướng của tư bản một cách vô trật tự.

- Hiện thực hóa thịnh vượng chung.

- Khuyến khích người dân làm giàu thông qua khởi nghiệp.

- Cải thiện an sinh xã hội và nâng cao tỷ trọng thuế trực thu.

- Hành động “từng bước” để đạt được mức trung hoà carbon.

Mặc dù vậy nhiều chỉ dấu cho thấy Trung Quốc có thể đang muốn “chia đều bánh” hơn là “làm to bánh”.

TS Phạm Sỹ Thành (Giám đốc Chương trình Nghiên cứu Chiến lược Mekong - Trung Quốc, VNUA )