Vụ kiện ‘làm giá’ thuốc đang gây rúng động ngành dược Mỹ

(NQL) – Sau 3 năm điều tra, 45 bang của Mỹ đang chuẩn bị đưa hồ sơ thưa kiện rất nhiều công ty dược phẩm lớn trên thế giới, vì tội “làm giá” thuốc. Nếu vụ việc được mở rộng thêm, sẽ không ít tỷ phú – quan chức cao cấp của các công ty dược phẩm lớn như Mylan hay Emcure Pharmaceuticals bị bắt để điều tra.

Một đơn tố cáo dài 235 trang từ 45 bang khiến cả nước Mỹ xôn xao. Bị đơn chính là 18 công dược phẩm lớn nhỏ đang kinh doanh ở Hoa Kỳ, bao gồm cả những ông lớn như Lannett, Mylan, Teva, Emcure, Sandoz, Cytron, Sun, Apotex… Trong đơn nói rằng, 18 công ty đó đã “làm giá” thuốc generic phổ thông, thậm chí có loại còn bán cao gấp 3 lần chi phí sản xuất. Chưa hết, 18 công ty đề cập trong cáo trạng còn bắt tay nhau chia thị phần, cũng như thỏa thuận cùng nhau độc quyền giá thuốc.

Cụ thể, Teva bị cáo buộc “làm giá” gấp đôi loại thuốc Nystatin, dùng điều trị sốt phát ban tã, thay vì giá 47,06 USD thành 100,30 USD. Bên cạnh đó, các loại thuốc generic để điều trị bệnh tăng nhãn áp, động kinh, viêm khớp dạng thấp, các vấn đề về phổi… cũng đang được đưa vào tầm ngắm điều tra. Theo các báo cáo, doanh thu thuốc generic ở Mỹ đạt khoảng 74,5 tỷ USD trong năm 2015.

Chủ tịch Mylan – Rajiv Malik có thể bị bắt để phục vụ điều tra.

Họ cũng đang tìm các chứng cứ để kiện Satish Mehta – tỷ phú gốc Ấn, CEO của Emcure và Rajiv Malik – Chủ tịch của Mylan. Nếu tòa án cho phép các tiểu bang mở rộng vụ việc này, cả hai có thể là những nhà điều hành cao cấp đầu tiên bị bắt trong cuộc điều tra.

Các bằng chứng cho thấy, các quan chức điều hành đã trực tiếp tham gia vào vụ việc này. Với tư cách là những cơ quan chống độc quyền, chúng tôi muốn họ phải chịu trách nhiệm vì những việc mình đã làm“, ông Joseph Nielsen, trợ lý Bộ tư pháp của bang Connecticut, nói với giới truyền thông. Ông Nielsen cũng cho biết thêm, nhiều giám đốc điều hành của các công ty dược khác cũng đang bị điều tra, vì hành vi nâng giá thuốc là “rất phổ biến trong ngành dược“.

Chẳng biết thực hư các cáo buộc này như thế nào, nhưng chỉ mỗi thông tin này cũng đã khiến các công ty dược lớn lao đao. Sau khi các thông tin Mylan có thể bị kiện được lan truyền, giá cổ phiếu của họ giảm 6,6%, rớt xuống còn 35,71 USD/cổ phiếu. Tất nhiên, như thường lệ, Mylan vội nhảy ra, cố gắng bảo vệ lãnh đạo của mình.

Mylan từng lao đao vì vụ giá thuốc chống dị ứng tên EpiPen.

Mylan tin tưởng một cách sâu sắc vào chủ tịch Rajiv Malik và sẽ ủng hộ ông ấy 100%”, người phát ngôn của công ty cho hay. Luật sư của Malik cũng khẳng định, ông chủ của mình “phủ nhận hoàn toàn những cáo buộc trên“. Malik đã làm việc cho Mylan trong một thập kỷ và đã được bầu chọn vào vị trí Chủ tịch trong năm 2012.

Khác với Mylan, Emcure vẫn im lặng sau khi có tin CEO của họ, Satish Mehta cũng có thể phải ra hầu tòa.

Song song đó, Bộ Tư pháp Mỹ cũng đang tiến hành một cuộc điều tra hình sự về vấn đề “làm giá” thuốc. Kết quả đầu tiên: Hai cựu điều hành của Heritage Pharmaceuticals, một công ty con của Emcure, đều đã nhận tội và đồng ý hợp tác điều tra.

Hai cựu quan chức cao cấp của Heritage đã nhận tội “làm giá” thuốc kháng sinh doxycycline hyclate.

Các nhà lập pháp ở Washington cũng đang tổ chức các phiên điều trần về việc tăng giá thuốc. Và, các buổi chất vấn về vấn đề này có thể mở rộng ra toàn quốc.

Mylan từng là nhân vật chính trong các phiên điều trần đó, khi thuốc chống dị ứng tên EpiPen của họ bị nghi ngờ nâng giá nhiều lần. Theo đó, Mylan hứa sẽ chấn chỉnh lại việc định giá thuốc trong tương lai để chúng hợp lý hơn.

Chú thích:

Thuốc generic: Là thuốc tương đương sinh học với biệt dược gốc về các tính chất dược động học và dược lực học, được sản xuất khi quyền sở hữu công nghiệp của biệt dược đã hết hạn, nhờ đó thường được bán với giá rẻ. (Theo Wikipedia).

 Linh Đan (Lược dịch)